vv
vv
 
 
 
Da Costakade 162. 1053 XD Amsterdam. 020-6898806. info@bijstandsbond.org
 

Workshop op de 'Top van Onderop' op 20 mei 2007 in Amsterdam over de Wet Uitgebreide Identificatieplicht en de verzamelwoede van de overheid

 

‘Ik heb niets te verbergen is een onzinnig argument’

vvDe 'Top van Onderop' werd op zondag 20 mei in Amsterdam gehouden. Deze activiteit werd georganiseerd door het Nederlands Sociaal Forum en was bedoeld om vertegenwoordigers van een veelheid aan organisaties en sociale bewegingen met elkaar te laten discussieren over alternatieven voor de voorstellen van de G8, de acht rijke industrielanden die begin juni in Heiligendamm in Duitsland vergaderden. Tussen de workshops, films en debatten door trok een bonte stoet van actievoerders door de PC Hooftstraat naar het Museum plein om de alternatieven voor de politiek van de G8 kracht bij te zetten. Op deze pagina een verslag van een van de workshops. Voor meer verslagen en een indruk van de Top van Onderop van 2006 en 2007 kun je de way back machine raadplegen. De website bestaat niet meer.

Verslag Michiel Wetzer

De hedendaagse wereld barst uit zijn voegen van gevaar. Er is terrorisme, moslimfundamentalisten loeren op wereldheerschappij, uitkeringstrekkers belazeren de boel en activisten moeten we ook maar wat beter in de gaten houden. Het is van het grootste belang dat de overheid alle stappen volgt van de burger, om tijdig in te kunnen grijpen wanneer het mis gaat. En wie geen onderdeel uitmaakt van de genoemde risicoprofielen en niets te verbergen heeft, heeft toch niets te vrezen?

De workshop Ik heb niets te vrezen (punt) die werd gegeven door Meldpunt Misbruik Identificatieplicht (MMI) en Buro Jansen en Janssen, besteedde aandacht een speciaal voor dit vraagstuk opgezette website. De organisaties maken zich zorgen om de toenemende verzamel- en bewaarzucht van de overheid. Het gedeelte van de workshop dat werd verzorgd door het MMI betrof met name de Wet Uitgebreide Identificatieplicht, die in 2005 is ingevoerd. Vanaf deze tijd ben je als burger strafbaar indien je je niet wilt identificeren.

Deze wet is zeer omstreden volgens de woordvoerder van het MMI. De wet heeft geen nut, maar veroorzaakt heel veel last bij de burgers. Doe alles wat je in je macht hebt om je hiertegen te verzetten raad ze dan ook aan. Ze stelt dat deze wet een teken is van een diepgeworteld wantrouwen van de overheid naar de burger, dat de wet praktisch onuitvoerbaar is en de tekst versluierend. Zo ziet ze een heikel punt in een klein woordje: Toonplicht en dat is waar het hier om gaat dit is wat anders dan draagplicht. Dat betekent dat je je identiteitsbewijs niet bij je hoeft te hebben, als je maar bereid bent om het te laten zien. Maar de praktijk is anders. De woordvoerder heeft legio voorbeelden van schrijnende gevallen. Tegenwoordig ontstaat de situatie dat de burger zich tegen de overheid moet beschermen. Per maand krijgen bijna drieduizend mensen een boete op grond van deze wet. De helft wordt niet betaald; wie betaalt erkent schuld. De helft van de mensen die deze boete niet betaalt hoort hier nooit meer iets van. Het MMI vraagt zich af of de twijfelachtige wetstekst hieraan debet is. Let goed op wat er op de bekeuring staat. Hier moet precies op staan waarvoor je hem hebt gekregen. Als het niet klopt, is de boete aan te vechten. Wie twijfelt, is van harte welkom bij het meldpunt.

Het tweede deel van de workshop werd gegeven door Buro Jansen Janssen, dat sinds jaar en dag de stappen van politie en inlichtingendiensten volgt en zich daar een mening over vormt. Ik heb niets te verbergen is een onzinnig argument aldus de organisatie en vermijdt de fundamentele discussie of het gewenst is dat de overheid toegang heeft tot een massieve verzameling persoonlijke data.

En juist die discussie is erg belangrijk. Hoe wenselijk het misschien ook is om een aanslag te voorkomen; het is niet wenselijk om daarvoor het internetverkeer van alle Nederlanders vast te leggen, te onderzoeken en te bewaren. Wie zegt niets te verbergen te hebben zegt daarmee een grenzeloos vertrouwen in de overheid te hebben en draagt daarmee alle verantwoordelijkheid over zijn of haar leven over aan die overheid.

Op www.ikhebnietsteverbergen.nl, de website die Buro Jansen en Janssen in ontwikkeling heeft, komt een overzicht te staan van welke gegevens door wie waar worden verzameld. Het bureau stelt dat, door de verzamelwoede van de overheid, burgers makkelijker dan voorheen object kunnen worden van onderzoek door politie, justitie en veiligheidsdiensten.Deze algemene vergroting heeft belangrijke consequenties voor de privacy van burgers.

Buro Jansen en Janssen concentreert zich op een zevental speerpunten. Hoe eerder je onderwerp van onderzoek kunt zijn, hoe minder vrij je je voelt in je bewegingen. Dit niet jezelf kunnen zijn brengt waarden als vrijheid en individualiteit in gevaar. Het tweede gevaar schuilt in het feit dat de overheid meer informatie verzamelt dan relevant lijkt, en daar dan slimme analyses op loslaat. Het informatiebeheer is niet transparant, waardoor mensen niet weten dat ze ze onder de loep worden genomen. Ten vierde zullen bepaalde maatschappelijke groepen grotere risico's lopen. Bij bijvoorbeeld risicoprofilering op terreur zullen bepaalde groepen sneller en groter gevaar lopen. Dan is er nog de vervuiling van de gegevens als gevolg van de omvang en de lange bewaartermijnen. Hierdoor kunnen ook onschuldige burgers te maken krijgen met opsporingsmaatregelen. Een ander risico van dezelfde bulk-opslag van persoonsgegevens ligt in het risico van misbruik. Een centrale databank met persoonsgegevens kan een interessant doelwit voor criminelen zijn. Het laatste risico is dat van de zogenoemde function creep; het geleidelijk aan veranderen van de doelstellingen waarvoor informatie van de burger wordt gebruikt. Gegevens die voor een bepaald doel moeten worden verstrekt, kunnen steeds meer voor andere doeleinden worden gebruikt. Mocht je onverhoopt in de fuik van justitie worden gevangen dan hebben wij je gewaarschuwd. Want wie niets te verbergen heeft, kan wel degelijk iets te vrezen hebben.

 

 
 

.